Przejdź do treści głównej

Nawiązki

Wszystkie najważniejsze informacje o nawiązkach przekazywanych organizacjom pozarządowym.

Za jakie przestępstwa sąd może orzec nawiązkę? Nawiązki w Kodeksie karnym

Do końca 2011 r. pieniądze z nawiązek przydzielał sąd wydający wyrok w danej sprawie, wybierając podmiot, który ma je otrzymać z prowadzonej przez Ministerstwo Sprawiedliwości listy uprawnionych do tego „instytucji, organizacji społecznych, fundacji i stowarzyszeń”. Nawiązki mogły otrzymywać tylko instytucje lub organizacje znajdujące się w wykazie prowadzonym przez ministra sprawiedliwości. Wpis do rejestru robiono m.in. na wniosek zainteresowanego stowarzyszenia lub fundacji.

W 2012 r. powstał Fundusz Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej – fundusz celowy, którego dysponentem jest minister sprawiedliwości. Jedną z grup środków zasilających fundusz są nawiązki i świadczenia pieniężne zasądzane przez sądy od sprawców przestępstw. Środki te następnie przekazywane są organizacjom pozarządowym w konkursach dotacyjnych – więcej na ten temat poniżej.

W systemie prawnym pozostały jednak pewne możliwości orzekania nawiązek nie na rzecz funduszu, ale na rzecz fundacji i stowarzyszeń. W 2015 r. (w związku z wejściem w życie nowelizacji Kodeksu karnego – Ustawa z dnia 20 lutego 2015 r. o zmianie ustawy Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw) zmieniły się też przepisy prawne dotyczące orzekania nawiązek.

Jak wygląda możliwość orzekania nawiązek na rzecz Funduszu oraz na rzecz innych podmiotów w nowym Kodeksie karnym (Dz. U. z 1997 r., Nr 88, poz. 553)?

  • W razie skazania za znieważenie innej osoby za pomocą środków masowego komunikowania, sąd może orzec nawiązkę na rzecz pokrzywdzonego, Polskiego Czerwonego Krzyża albo (co ważne dla organizacji pozarządowych) na inny cel społeczny wskazany przez pokrzywdzonego (art. 216 kk).
  • W razie skazania za pomówienie, sąd może orzec nawiązkę na rzecz pokrzywdzonego, Polskiego Czerwonego Krzyża albo (co ważne dla organizacji pozarządowych) na inny cel społeczny wskazany przez pokrzywdzonego (art. 212 kk).
  • W razie skazania za występek o charakterze chuligańskim, sąd orzeka nawiązkę na rzecz pokrzywdzonego (w przepisie ustanowiono pewne wyjątki, w których sąd nie orzeka nawiązki w takiej sytuacji). Jeżeli pokrzywdzony nie został ustalony, sąd może orzec nawiązkę na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej (art. 57a kk).
  • W razie skazania za umyślne przestępstwo przeciwko życiu lub zdrowiu albo za inne przestępstwo umyślne, którego skutkiem jest śmierć człowieka, ciężki uszczerbek na zdrowiu, naruszenie czynności narządu ciała lub rozstrój zdrowia, sąd może orzec nawiązkę na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej (art. 47 kk).
  • W razie skazania sprawcy za przestępstwo określone w art. 173, art. 174, art. 177 w art. 355 (przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji), jeżeli sprawca był w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego lub zbiegł z miejsca zdarzenia, sąd orzeka nawiązkę. Nawiązka zostaje orzeczona na rzecz pokrzywdzonego, a w razie jego śmierci na rzecz osoby najbliższej. Jeśli ustalenie takiej osoby nie jest możliwe, sąd orzeka nawiązkę na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej.
  • W razie skazania sprawcy za przestępstwo przeciwko środowisku sąd może orzec nawiązkę na rzecz Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej, o którym mowa w art. 400 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska (art. 47 kk). O dofinansowanie z NFOŚiGW mogą ubiegać się również organizacje pozarządowe.
W powyższych uregulowaniach należy zwrócić uwagę na sformułowania „sąd orzeka” oraz „sąd może orzec” – pierwsze oznacza obowiązek orzeczenia nawiązki, drugie możliwość orzeczenia nawiązki.

Dla kogo pieniądze z Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej?

Pieniądze z Funduszu mogą być przeznaczane na pomoc trzem grupom odbiorców. Pierwsza to osoby pokrzywdzone przestępstwem oraz osoby im najbliższe. Druga to świadkowie przestępstw i osoby im najbliższe. Trzecia to osoby skazane, pozbawione wolności, opuszczające zakłady karne oraz areszty śledcze, oraz członkowie ich rodzin.

Jeden fundusz, dwie grupy działań

Chociaż ustawodawca zdecydował się na utworzenie jednego funduszu, a dysponentem środków został jeden podmiot – Minister Sprawiedliwości, dwie różniące się od siebie dwie grupy działań – pomoc ofiarom i świadkom oraz pomoc skazanym, zostały pod wieloma względami wyodrębnione. Ministerstwo prowadzi w zakresie realizacji tych zadań w znacznej części odrębną gospodarkę finansową, odpowiadają za nie dwa różne departamenty (Departament Wykonania Orzeczeń i Probacji oraz Departament Współpracy Międzynarodowej i Praw Człowieka).

Od czego zależy liczba pieniędzy na każde z zadań?

Jedną z wątpliwości, jakie najczęściej pojawiały się na etapie prac nad nowym rozwiązaniem jakim był Fundusz był podział środków pomiędzy dwie grupy – pokrzywdzonych oraz sprawców przestępstw. Ostatecznie podzielono źródła przychodów na części i powiązano je z wydatkami.

Źródła wpływu środków, którymi zasilany jest Fundusz, podzielić można na 3 grupy. Pierwsza grupa to nawiązki i świadczenia pieniężne orzekane przez sądy od sprawców przestępstw. Pieniądze z tego pierwszego źródła wydane mogą być na pomoc pokrzywdzonym przestępstwem oraz świadkom przestępstw oraz osobom im najbliższym.

Druga to potrącenia w wysokości 10% wynagrodzenia przysługującego za pracę skazanych (w miarę możliwości zapewnia się możliwość pracy skazanym osadzonym w zakładach karnych – w zakładzie karnym lub na zewnątrz) oraz pochodzące z wykonania kar dyscyplinarnych (skazani podlegają odpowiedzialności dyscyplinarnej, a kara polegać może na obniżeniu wynagrodzenia za pracę). Pieniądze z drugiego źródła wydane mogą być wyłącznie na pomoc postpenitencjarną świadczoną osobom pozbawionym wolności, zwalnianym z zakładów karnych i aresztów śledczych.

Trzecia to środki pochodzące ze spadków, zapisów i darowizn, dotacji, zbiórek i innych źródeł. Pieniądze z trzeciej grupy wydane mogą zostać na pomoc dla każdej z wymienionych grup.

To z jakich źródeł wpływają pieniądze do Funduszu ustalono w Kodeksie karnym wykonawczym, a w rozporządzeniu wydanym na jego podstawie (Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej) dokonano podziału środków w zależności od źródła wpływu. Fakt, że podział wprowadzony został rozporządzeniem oznacza z jednej strony, że można dokonać zmiany zasad bez zmiany ustawy, z drugiej, że podział środków nie jest ruchomy (potrzeba jest zmiana aktu prawnego).

Kto dostaje pieniądze z Funduszu?

Pieniądze na pomoc pokrzywdzonym oraz świadkom otrzymują przede wszystkim fundacje i stowarzyszenia (kodeks karny wykonawczy stanowi, że oprócz tego mogą one być przekazywane także innym jednostkom niezaliczanym do sektora finansów publicznych i niedziałających w celu osiągnięcia zysku – czyli np. kościołom, związkom wyznaniowym).

Jeżeli chodzi o środki przeznaczone na pomoc skazanym to pula środków dzielona jest pomiędzy więcej podmiotów. Pierwszą grupą są kuratorzy sądowi, drugą - służba więzienna i dopiero trzecią - stowarzyszenia i fundacje (poza nimi kościoły i inne związki wyznaniowe, oraz inne organizacje i instytucje).

Podział pieniędzy pomiędzy te podmioty nie wynika z żadnego aktu prawnego. Ustalany jest corocznie, ale w praktyce nie zmienia się duże znaczenie ma dla tych ustaleń ma opinia Rady Głównej do Spraw Społecznej Readaptacji i Pomocy Skazanym ciało doradcze działające przy ministrze sprawiedliwości. 60% środków otrzymuje centralny zarząd służby więziennej, 28% kuratorzy, a 12% organizacje pozarządowe.

Ministerstwo Sprawiedliwości może pozostawić pewną pulę środków do swojej dyspozycji. Środki Funduszu, pochodzące nawiązek i świadczeń pieniężnych, spadków, zapisów i darowizn, dotacji, zbiórek i innych funduszy - w łącznej wysokości nieprzekraczającej 20%, mogą być przeznaczone na realizację zadań ministerstwa i podległych mu jednostek w zakresie pomocy osobom pokrzywdzonym przestępstwem oraz pomocy postpenitencjarnej.

Mogą być to badania naukowe, szkolenia, przedsięwzięcia o charakterze edukacyjnym i informacyjnym, działania promocyjne oraz inne wspierające inicjatywy służące poprawie sytuacji osób pokrzywdzonych przestępstwem oraz skutecznej readaptacji skazanych.

Nie musi jednak tych zadań realizować samo, może także powierzać ich realizację innym podmiotom – w tym fundacjom i stowarzyszeniom.

W ramach jakich konkursów organizacje mogą dostać dofinansowanie?

Ministerstwo ogłasza konkursy dotacyjne na zadania polegające na:

  • pomocy pokrzywdzonym i osobom im najbliższym,
  • pomocy świadkom i osobom im najbliższym,
  • pomocy osobom skazanym i ich rodzinom,
  • różne zadania mające na celu wsparcie i rozwój systemu pomocy osobom pokrzywdzonym przestępstwem oraz pomocy postpenitencjarnej (badania naukowe, szkolenia, przedsięwzięcia edukacyjne i informacyjne, działania promocyjne oraz inne) – jeżeli zdecyduje się powierzyć je organizacjom, a nie realizować te zadania samo.

Jaki tryb powierzenia realizacji zadań?

Powierzenie realizacji wszystkich wymienionych wyżej zadań odbywa się w trybie otwartych konkursów ofert. Ogólne procedury związane z powierzeniem realizacji zadań opisane zostały w Kodeksie karnym wykonawczym. Szczegółowe warunki i tryb udzielania dotacji z Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej zawarte zostały w Rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 29 września 2015 r. w sprawie Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej. Nie ma tu zastosowania ustawa o pożytku publicznym i wolontariacie.

Rozporządzenie dość precyzyjnie opisuje procedury konkursowe – więc przygotowując się do złożenia oferty w konkursie warto do niego zajrzeć:

http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20150001544

Jaka pomoc?

Przepisy rozporządzenia dokładnie wymieniają zadania, które mogą być realizowane w ramach dotacji przydzielanej z funduszu. Są wymienione w katalogu. Formularz oferty odwołuje się do tych zadań – organizacja musi wybrać, które z nich zamierza realizować, a które nie.  Konkursy na pomoc osobom pokrzywdzonym oraz świadkom różnią w pewnym zakresie od siebie.

Jaka pomoc dla osób pokrzywdzonych?

Jeżeli chodzi o pomoc osobom pokrzywdzonym przestępstwem, to w ubiegłych latach ustalone zostały pewne standardy dla organizacji świadczących tego rodzaju pomoc, a tym samym zasady jej udzielania są w znacznym stopniu ujednolicone.

W 2008r. Ministerstwo Sprawiedliwości zawarło z Komisją Europejską umowę o dofinansowanie projektu pod nazwą Sieć Pomocy Ofiarom Przestępstw. Głównym założeniem programu było utworzenie Ośrodków Pomocy dla Osób Pokrzywdzonych Przestępstwem działające na terenie całego kraju. Obecny system jest kontynuacją rozpoczętych wtedy działań. Oferta ośrodków oferujących pomoc osobom pokrzywdzonym jest dosyć podobna – a organizacja składa wniosek na prowadzenie jednego lub kilku z nich (np. w 2015 organizacja składająca wniosek musiała zadeklarować prowadzenie Ośrodka oraz co najmniej 3 filii w innych miejscowościach. Możliwa była także organizacja Mobilnych Centrów Pomocy, zwanych dalej Punktami Mobilnymi.

W konkursach preferowana jest pomoc kompleksowa. Ogłoszenia konkursowe zawierają czasem informacje o minimum działań, które musi realizować organizacja, jeżeli chce uzyskać dotację (np. 8 form ze wszystkich 15 wymienionych w rozporządzeniu). Wykluczona jest w zasadzie realizacja projektów, które przewidują świadczenie pomocy pokrzywdzonym w wąskim fragmencie.

W ogłoszeniach konkursowych znajdują się dość precyzyjne warunki realizacji zadania – kwalifikacje osób zatrudnionych, godziny otwarcia ośrodka oraz świadczenia pomocy w pewnych formach.

W ofercie znajduje się katalog form pomocy – należy wskazać, które zadania będą realizowane, a które nie.

Przepisy prawne stanowią, że osobom pokrzywdzonym i osobom im najbliższym można świadczyć z pieniędzy funduszu, pomoc medyczną, psychologiczną, rehabilitacyjną, prawną oraz materialną. Możliwe formy pomocy szczegółowo:

  • pomoc prawna,
  • alternatywne metody rozwiązywania konfliktów;
  • pomoc tłumacza w celu udzielenia pomocy prawnej osobie uprawnionej, jeżeli nie włada w wystarczającym stopniu językiem polskim, do czasu wszczęcia postępowania przygotowawczego;
  • pomocy tłumacza języka migowego lub tłumacza-przewodnika w celu udzielenia pomocy prawnej;
  • psychoterapia/pomoc psychologiczna, pomoc osoby pierwszego kontaktu,
  • pokrywanie kosztów świadczeń zdrowotnych, lekarstw w zakresie, w którym lek nie podlegałby refundacji lub w części, w której nie jest refundowany, wyrobów medycznych, w tym materiałów opatrunkowych, przedmiotów ortopedycznych oraz środków pomocniczych, w zakresie niezbędnym w procesie leczniczym doznanego uszczerbku na zdrowiu wynikającego z przestępstwa lub jego następstw;
  • pokrywanie kosztów związanych z kształceniem w szkołach publicznych, w tym w ramach indywidualnego nauczania, a także w przypadku realizacji obowiązku szkolnego lub obowiązku nauki poza szkołą
  • organizowanie i finansowanie szkoleń oraz kursów podnoszących kwalifikacje zawodowe oraz pokrywanie kosztów
  • egzaminów potwierdzających kwalifikacje zawodowe;
  • pokrywanie kosztów czasowego zakwaterowania lub udzielania schronienia;
  • finansowanie okresowych dopłat do bieżących zobowiązań czynszowych i opłat za media
  • finansowanie dostosowania lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego do potrzeb osoby pokrzywdzonej przestępstwem w przypadku, gdy utrata sprawności fizycznej nastąpiła w wyniku przestępstwa;
  • finansowanie przejazdów środkami komunikacji publicznej lub pokrywanie kosztów transportu związanych z uzyskiwaniem świadczeń i regulowaniem spraw
  • pokrywanie kosztów żywności lub bonów żywnościowych;
  • pokrywanie kosztów zakupu odzieży, bielizny, obuwia, środków czystości i higieny osobistej;
  • finansowanie kosztów zorganizowanego wyjazdu uprawnionego małoletniego;
  • finansowanie kosztów wyjazdu: osoby uprawnionej wraz z małoletnim, nad którym sprawuje pieczę, uprawnionego małoletniego wraz z osobą, pod której pieczą pozostaje jeżeli jest podczas nich świadczona pomoc psychologiczna.

Z powyższego zestawienia zadań, które mogą być realizowane w ramach dotacji, widać, że sporo z nich polega na świadczeniu pomocy materialnej (rzeczowej lub finansowej). W praktyce z konstrukcji ogłoszeń konkursowych wynika, że w konkursie nie ma szansy projekt, który świadczenia takiej pomocy w ogóle nie obejmuje (wynika to z określenia „minimum” liczby działań z katalogu).

Jaka pomoc dla świadków?

Zakres możliwej do świadczenia pomocy dla świadków i osób im najbliższych, jest węższy, niż pomocy dla pokrzywdzonych. Przysługuje im wsparcie osoby pierwszego kontaktu, psychologiczna oraz poradnictwo prawna (w razie potrzeby także pomoc tłumacza języka migowego lub tłumacza-przewodnika).

Pomoc pokrzywdzonym i świadkom może być udzielana także na terenie sądu, prokuratury lub jednostki policji (wówczas do oferty składanej w konkursie dołączyć trzeba zgodę tego podmiotu).

W kodeksie karnym wykonawczym zawarty został pewien szczególny obowiązek nakładany na organizacje, które otrzymały dotację na pomoc pokrzywdzonym lub świadkom. Mianowicie taka organizacja jest zobowiązana udzielić wsparcia psychologicznego na wezwanie policji, prokuratury lub sądu w terminie 14 dni od wezwania (chyba, że nie posiada już środków, albo potencjalny odbiorca nie kwalifikuje się do udzielenia tego rodzaju pomocy).

Jaka pomoc dla skazanych?

Konkursy na pomoc penitencjarną zawierają mniej ścisłych warunków. Organizacje mogą prowadzić działania bardziej rozmaite. Chociaż preferowana jest pomoc kompleksowa, to dofinansowanie uzyskują także organizacje udzielające np. tylko pomocy niematerialnej.

Katalog form pomocy dla osób pozbawionych wolności, zwalnianym z zakładów karnych i aresztów śledczych oraz członkom ich rodzin także został zawarty w rozporządzeniu.

Obejmuje on:

  • udzielanie pomocy pokrywanie kosztów czasowego zakwaterowania lub udzielanie schronienia w ośrodku dla bezdomnych;
  • okresową dopłatę do bieżących zobowiązań czynszowych i opłat za media.
  • poradnictwo prawne, promocja zatrudnienia i aktywizacji zawodowej;
  • szkolenia i kursy podnoszących kwalifikacje zawodowe oraz pokrywanie kosztów egzaminów potwierdzających kwalifikacje zawodowe;
  • organizowanie i finansowanie programów podnoszących kompetencje społeczne, mających na celu przeciwdziałanie czynnikom kryminogennym, a zwłaszcza agresji i przemocy, w tym przemocy w rodzinie, oraz problemom uzależnień;
  • zakup materiałów, narzędzi, wyposażenia oraz urządzeń niezbędnych do realizacji programów,
  • oraz szkoleń i kursów podnoszących kwalifikacje zawodowe, a także wykonywania pracy nieodpłatnej;
  • pokrywanie kosztów związanych ze specjalistycznym leczeniem lub rehabilitacją leczniczą oraz uzyskiwaniem orzeczeń o niepełnosprawności, stopniu niepełnosprawności lub niezdolności do pracy;
  • pokrywanie kosztów transportu specjalnego, zgodnie ze wskazaniami lekarskimi, lub przejazdów do miejsca pobytu, nauki, terapii, pracy, zwłaszcza wykonywanej nieodpłatnie;
  • pokrywanie kosztów związanych z uzyskaniem dowodu osobistego oraz innych dokumentów niezbędnych do uzyskania pomocy;
  • pokrywanie kosztów badań specjalistycznych wymaganych przy kwalifikowaniu do udziału w programach,
  • szkoleniach i kursach podnoszących kwalifikacje zawodowe oraz pracy wykonywanej nieodpłatnie;
  • pokrywanie kosztów grupowego ubezpieczenia od następstw nieszczęśliwych wypadków osób zakwalifikowanych do udziału w szkoleniach i kursach podnoszących kwalifikacje zawodowe, programach,
  • oraz pracy wykonywanej nieodpłatnie;
  • promowanie i wspieranie inicjatyw i przedsięwzięć służących skutecznej readaptacji skazanych, działań o charakterze edukacyjnym i informacyjnym, organizowanie i prowadzenie szkoleń, organizowanie i zlecanie badań naukowych
  • dotyczących sytuacji osób skazanych
  • pokrywanie kosztów związanych z organizacją i udzielaniem pomocy rzeczowej w formie: żywności lub bonów żywnościowych, odzieży, bielizny, obuwia, środków czystości i higieny osobistej lub bonów towarowych, biletów komunikacji publicznej, leków, środków opatrunkowych i sanitarnych, wyrobów medycznych, w tym protez, przedmiotów ortopedycznych i środków pomocniczych, pomocy naukowych, dydaktycznych, książek i materiałów biurowych, niezbędnych przedmiotów wyposażenia domowego lub innych przedmiotów użytku osobistego ułatwiających funkcjonowanie społeczne w miejscu zamieszkania lub pobytu, zwłaszcza osób niepełnosprawnych, materiałów, narzędzi i wyposażenia niezbędnego do uczestnictwa w szkoleniu zawodowym, wykonywania wyuczonego zawodu albo prowadzenia działalności gospodarczej na własny rachunek; udzielanie świadczeń pieniężnych na cel wskazany przez organ lub podmiot udzielający pomocy.

Pomoc skazanym może być realizowana na terenie jednostki penitencjarnej (wówczas do oferty składanej w konkursie dołączyć trzeba porozumienie z dyrektorem tej jednostki).

Przyznawanie pomocy z Funduszu

Ponieważ organizacje przyznają w ramach dotacji klientom pomoc materialną, szczególnie znaczenie mają procedury związane z ustalaniem, czy i w jakim zakresie taka pomoc się należy.

Osoby, które chcą uzyskać pomoc od organizacji realizującej zadania ze środków Funduszu składają wniosek oraz dokumenty, które mają wykazać, że taka pomoc powinna być im udzielona (plus zgoda na przetwarzanie danych osobowych).

W przypadku osób pokrzywdzonych jest to w praktyce wszystko co świadczy o tym, że rzeczywiście zostały pokrzywdzone przestępstwem (dokumenty sądowe, zaświadczenie o przyjęciu zawiadomienia wydawane przez policję, wyroki, obdukcje, zaświadczenie o niebieskiej karcie). Dotyczy to zwłaszcza pomocy materialnej, pomoc niematerialna (czyli np. prawna, psychologiczna) jest udzielana zwykle bez takiej weryfikacji. Jest to istotne przede wszystkim z tego względu, że pomoc jest często przyznawana jeszcze przez rozstrzygnięciem sprawy przez sąd – czyli to organizacja ustala, czy danej osobie przysługuje.

Pomocy z Funduszu nie przyznaje się w takim zakresie, w jakim została ona udzielona z innych źródeł (czyli np. jeżeli pokrzywdzony uzyskał już taką pomoc z OPS to nie może uzyskać jej z Funduszu).

Organizacje podkreślają, że pomoc materialna z Ośrodków jest dla ich klientów ważna, bo w tym przypadku nie obowiązują kryteria dochodowe, które obowiązują w przypadku pomocy otrzymywanej z OPS-ów. Może więc otrzymać pomoc ktoś, kto z pomocy społecznej by jej nie dostał.

Kiedy konkursy?

Terminy konkursów dla organizacji określone zostały w rozporządzeniu. W zakresie pomocy osobom pokrzywdzonym i osobom im najbliższym oraz osobom skazanym i ich rodzinom konkurs może być ogłoszony do dnia 31 października roku poprzedzającego rok, w którym umowa zacznie obowiązywać.

W zakresie pomocy świadkom i osobom im najbliższym dysponent ogłasza konkurs ofert do dnia 30 listopada roku poprzedzającego rok, w którym umowa zacznie obowiązywać.

Dysponent może ogłosić konkurs ofert również poza tymi terminami – co oznacza, że konkursów może być teoretycznie więcej, niż jeden w roku.

Możliwa jest realizacja projektów rocznych bądź krótszych (szczegółowe zasady może zawierać dokumentacja konkursowa).

Jak wygląda sprawozdawczość i kontrola?

Sprawozdania dotyczące wykorzystania dotacji organizacje muszą sporządzać co kwartał. Rozliczenie dotacji musi mieć miejsce w terminie 15 dni od zakończenia realizacji zadania.

Do kontroli wykorzystania środków upoważniony jest Minister Sprawiedliwości, który kontroluje prawidłowość wydatkowania dotacji pod względem racjonalności i legalności, w tym zgodność danych zawartych w informacjach ze stanem faktycznym. W praktyce oznacza to rzeczywistą kontrolę wszystkich dokonywanych wydatków, a przede wszystkim tych, które związane były z przyznaniem pomocy materialnej.

Organizacje podejmuje decyzję o udzieleniu pomocy sama, ale wszystkie dokumenty podlegają następnie kontroli ministerstwa, które ma prawo uznać wydatki za niekwalifikowalne. Wówczas konsekwencje finansowe ponosi organizacja.

Ministerstwo dokonuje kontroli dokumentów zarówno pod względem tego, czy pomoc się należy, jak i pod względem tego, czy wszystkie wydatki są kwalifikowalne. Informacje szczegółowe o tym, co może być refundowane zawiera umowa z Ministerstwem.

Jeżeli organizacja wykorzystała dotacje niezgodnie z celem jej przyznania, jest obowiązane do zwrotu dysponentowi Funduszu równowartości przekazanych środków wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w ciągu 15 dni od dnia stwierdzenia takiego wykorzystania. Taki podmiot nie może brać udziału w otwartym konkursie ofert do dnia zwrotu środków wraz z odsetkami i przez następne 12 miesięcy od tego dnia.

Osoba, która wykorzystała udzieloną pomoc niezgodnie z jej przeznaczeniem, jest obowiązana do zwrotu równowartości uzyskanych świadczeń. Podmiot, który udzielił pomocy, jest obowiązany wówczas do wezwania jej do zwrotu świadczeń w terminie 30 dni. Jeżeli dana osoba nie zwróci środków, traci prawo do dalszej pomocy (chyba że zachodzą wyjątkowe okoliczności).

Strony internetowe:

Pomoc postpenitencjarna:

https://bip.ms.gov.pl/pl/dzialalnosc/fundusz-pomocy-pokrzywdzonym-oraz-pomocy-postpenitenacjarnej/pomoc-postpenitencjarna/

Pomoc pokrzywdzonym:

https://bip.ms.gov.pl/pl/dzialalnosc/fundusz-pomocy-pokrzywdzonym-oraz-pomocy-postpenitenacjarnej/pomoc-pokrzywdzonym/

http://www.pokrzywdzeni.gov.pl/siec-pomocy/


Podstawa prawna:

Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny wykonawczy (Dz. U. Nr 90, poz. 557), art. 43

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 29 września 2015 r. w sprawie Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej (Dz. U. poz. 1544)

 

Wyraź opinię 8 0

na skróty / spis treści