Kiedy, na jakim etapie zakładania fundacji, trzeba mieć statut?

Najpierw trzeba napisać statut a potem go uchwalić, czyli postanowić, że statut będzie wyglądał tak a nie inaczej. I trzeba to zrobić przed złożeniem wniosku o rejestrację organizacji w Krajowym Rejestrze Sądowym, ponieważ jest on jednym z najważniejszych załączników (dokumentów), które dołączamy do wniosku. Sąd sprawdza czy statut jest zgodny z prawem.

Napisanie statutu można zlecić prawnikowi, ale wbrew obiegowym opiniom statutu nie musi pisać prawnik. Lepiej jest napisać tą bardzo ważną „konstytucję” organizacji, samodzielnie. Dzięki temu statut będzie dokładnej odzwierciedlał nasze potrzeby, a my będziemy dokładnie rozumieli jego postanowienia.

W przypadku fundacji statut jest pisany i uchwalany przez fundatora/fundatorów. Fundator może też udzielić pełnomocnictwa, w tym zakresie, innej osobie. Ponieważ statut jest dokumentem pisemnym, pełnomocnictwo do jego uchwalenia również musi być na piśmie. Czasem fundator w akcie fundacyjnym (akcie założycielskim) określa, że statut zostanie napisany i uchwalony np. przez zarząd fundacji.

Projekt statutu, przynajmniej w części, która dotyczy celu/celów, dla jakich została powołana fundacja, powinien być określony przed podpisaniem aktu o założeniu fundacji. Dlaczego? Dlatego, że w akcie fundacyjnym określa się cel (cele), dla jakiego powstała fundacja, a w statucie zapis ten musi być dokładnie powtórzony. Oznacza to, że nie można dodać kolejnego celu do statutu po podpisaniu aktu fundacyjnego. Drugi niemniej ważny powód jest taki, że na złożenie dokumentów o zarejestrowanie fundacji do Krajowego Rejestru Sądowego jest 7 dni od daty podpisania aktu fundacyjnego. Tydzień to niewiele czasu na napisanie statutu i dopasowanie najlepszych rozwiązań do naszej sytuacji. Praktycznie zatem lepiej jest napisać go wcześniej i potem ewentualnie wprowadzać tylko drobne poprawki.

Jeżeli fundator ustanowił fundację w testamencie, a nie ustalił (nie napisał) jej statutu i nie upoważnił do tej czynności innej osoby, osobą upoważnioną do uchwalenia statutu będzie spadkobierca lub wykonawca testamentu.
Statut fundacji jest tworzony przez fundatora/fundatorów.