Kiedy od otrzymanej dotacji trzeba zapłacić VAT? Kiedy dotacja jest sprzedażą podlegającą VAT, a kiedy nie jest?

Organizacje dostają dofinansowanie od różnych instytucji – publicznych i prywatnych – na prowadzenie swoich działań statutowych. Większość z nich nie podlega opodatkowaniu VAT, jeśli jest przekazana na realizację celów statutowych, a więc nie jest bezpośrednio związana ze świadczeniem konkretnych usług, również „bezpłatnie”. Z punktu widzenia ustawy o VAT, „bezpłatność” w tym zakresie może oznaczać „obniżenie ceny usługi do 0 zł”, dlatego warto zastanowić się, czy działalność stowarzyszenia/fundacji korzystająca z dofinansowania, nie stanowi przypadku podlegającego opodatkowaniu.

Przykład: Nasze Stowarzyszenie organizuje niedługo nowy spektakl. Spektakl jest elementem naszych działań teatralnych w gminie. Mamy na pokrycie części jego kosztów małe dofinansowanie z dotacji z urzędu miasta z przeznaczeniem na projekt działań teatralnych, ale na pokrycie reszty jego kosztów musimy sprzedawać bilety. Czy dotacja nie powinna być również opodatkowana VAT?

Dofinansowanie z urzędu miasta jest przeznaczone na realizację działań statutowych organizacji, która w ramach odpłatnej działalności statutowej zdobywa potrzebne środki do realizacji swoich celów. Nie ma bezpośredniego wpływu dotacji na obniżenie ceny biletów wstępu na spektakl, tak więc dotacja ta nie podlega opodatkowaniu VAT.

Problem opodatkowania podatkiem VAT dotacji pojawia się w sytuacji, gdy dotacja bezpośrednio wpływa na obniżenie ceny usługi świadczonej przez organizację.

Przykład: Organizacja lokalna zorganizowała dowóz dzieci do trzech szkół w gminie. Cena jednego przejazdu została skalkulowana na poziomie 2 zł netto + VAT. Gmina postanowiła dofinansować przejazdy dzieci i co miesiąc przekazuje organizacji dotację na pokrycie odbytych przejazdów. Dzięki temu cena biletu dla jednego dziecka zmniejszyła się o połowę i wyniosła w sprzedaży 1 zł netto + VAT. Organizacja, która sprzedaje bilety, musi odprowadzić podatek VAT należny od każdego sprzedanego biletu oraz podatek VAT od otrzymanego dofinansowania, gdyż dofinansowanie to miało bezpośredni wpływ na obniżenie ceny sprzedaży biletu.

Takie dofinansowanie podlega opodatkowaniu VAT (zgodnie ze stawkami odpowiednimi dla danych towarów czy usług), jeśli jest bezpośrednio związane z dostawą towarów lub świadczeniem usług.

Warto jeszcze zwrócić uwagę na moment powstania obowiązku opodatkowania. W przypadku sprzedaży biletów jest to miesiąc, w którym została dokonana sprzedaż (obowiązek zapłaty podatku jest w miesiącu kolejnym). W przypadku otrzymania dotacji, jest to moment otrzymania środków finansowych na konto organizacji. Czyli jeśli organizacja bilety sprzedała w czerwcu, ale środki dofinansowania otrzymała na swoje konto bankowe w lipcu, to zgodnie z zasadą obowiązek opodatkowania dotacji powstaje w lipcu, a więc do 25 sierpnia organizacja musi zapłacić podatek VAT do urzędu skarbowego.