Przeglądarka Internet Explorer, której używasz, uniemożliwia skorzystanie z większości funkcji portalu ngo.pl. Aby mieć dostęp do wszystkich funkcji portalu ngo.pl, zmień przeglądarkę na inną (np. Chrome, Firefox, Safari, Opera, Edge).
Od 20 lat portal ngo.pl bezpłatnie pomaga organizacjom pozarządowym. Pomóż nam pomagać dalej. Wspieraj NGO w PL
Reklama

Wszystkie najważniejsze informacje o składkach członkowskich w stowarzyszeniach.

1

Co to są składki członkowskie w stowarzyszeniu? Kto ustala wysokość składek?

Składki członkowskie to obowiązkowe wpłaty członków stowarzyszenia na rzecz stowarzyszenia. Zbierane są zarówno w stowarzyszeniu rejestrowanym w KRS, jak i w stowarzyszeniu zwykłym zgłaszanym do ewidencji w starostwie.

W myśl art. 2. ust. 1 Ustawy - Prawo o stowarzyszeniach z dn. 7 kwietnia 1989 r. (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 210 z późn. zm.) „stowarzyszenie jest dobrowolnym, samorządnym, trwałym zrzeszeniem o celach niezarobkowych”. Nie znaczy to, że stowarzyszenie nie może posiadać majątku, niezbędnego do realizacji swoich celów. Ustawa określa składniki majątku, a jednym z nich są składki członkowskie. Art. 33 ust. 1 Ustawy ujmuje to tak: „Majątek stowarzyszenia powstaje ze składek członkowskich, darowizn, spadków, zapisów, dochodów z własnej działalności, dochodów z majątku stowarzyszenia oraz z ofiarności publicznej”.

Informacje o sposobie uzyskiwania składek członkowskich (czyli o tym kto ustala, zmienia ich wysokość, kto je zbiera itp.) muszą być umieszczone w statucie stowarzyszenia (w przypadku stowarzyszenie zwykłego informacje te powinny znaleźć się w regulaminie).

Płacenie składek członkowskich jest jednym z najważniejszych obowiązków członków stowarzyszenia, a uchylanie się od tego obowiązku może być powodem wykluczenia z grona członków stowarzyszenia. Z obowiązku uiszczania składek członkowskich z reguły (zwyczajowo) zwalniani są tzw. członkowie honorowi stowarzyszenia (czyli osoby zasłużone dla organizacji; informację o tym kto może zostać takim członkiem i jakie są zasady nadawania takiego tytułu określa statut).

Reklama
2

Czy składki są obowiązkowe? Czy jeśli ich nie zbieramy to coś nam grozi?

Składki są obowiązkowe. Informacje o sposobie uzyskiwania składek członkowskich (czyli o tym kto ustala ich wysokość, kto je zbiera, itp.) muszą być umieszczone w statucie stowarzyszenia (art. 10 ust. 1 pkt 7).

W ustawodawstwie nie ma aktów prawnych określających sankcje prawne wobec stowarzyszeń, które składek nie zbierają. Dla wielu stowarzyszeń składki członkowskie są podstawą bytu i najważniejszym źródłem uzyskiwania środków na działania. W takich stowarzyszeniach członkostwo zależy od wywiązywania się z tego obowiązku. Z kolei stowarzyszenia realizujące duże projekty i prowadzące działania ze środków innych niż składki członkowskie (dotacje, granty itp.) często przywiązują mniejszą wagę do tego źródła majątku. W takich stowarzyszeniach wpływy ze składek są niewielkie, w stosunku do środków pozyskiwanych z innych niż składki źródeł, a zaległości składkowe nie są przyczyną restrykcji czy wykluczenia ze stowarzyszenia.

3

Czy w fundacji trzeba płacić składki?

W fundacji nie istnieje pojęcie członkostwa i w związku z tym nie występują też składki członkowskie. Oznacza to, że można działać w fundacji, sprawować funkcje w zarządzie lub radzie, można być pracownikiem fundacji, ale nie można być członkiem fundacji i być zobowiązanym do płacenia składek.

4

Czy w związkach stowarzyszeń i federacjach organizacji obowiązują składki?

Tak, ponieważ związki stowarzyszeń i innych osób prawnych tworzone są na mocy art. 22 Ustawy Prawo o stowarzyszeniach. Działają więc w oparciu o przepisy tej ustawy tak jak inne stowarzyszenia i także ich członków dotyczy obowiązek płacenia składek.

Osoby prawne tworząc taki związek, podobnie jak członkowie w stowarzyszeniu, mają obowiązek wpisania do statutu regulacji dotyczących składek członkowskich (czyli o tym kto ustala lub zmienia ich wysokość, kto je zbiera itp.). W przypadku związków i federacji organizacje będące członkami związku/federacji powinny też zadbać o to, żeby mieć dokument poświadczający wpłatę pieniędzy na składki członkowskie.

5

Kto ustala wysokość składek?

W ustawodawstwie nie ma aktów prawnych określających wysokość składki członkowskiej w stowarzyszeniu. Zależy to od statutu stowarzyszenia. Zazwyczaj wysokość i częstotliwość płacenia składek przez członków ustala zarząd. Walne zebranie członków może zatwierdzić uchwałę zarządu o składkach, może ją zmienić. Równie dobrze może to być w całości kompetencja walnego – ustalanie wysokości i częstotliwości płacenia, jak też określenie sankcji wobec członków uchylających się od tego obowiązku.

Podsumowując – składki członkowskie są ustalane albo przez walne zgromadzenie członków albo przez zarząd, a regulują to zapisy w statucie danego stowarzyszenia.

6

Czy od składek członkowskich płaci się podatek dochodowy? Czy urząd skarbowy może obłożyć składki członkowskie podatkiem VAT?

Jeśli chodzi o VAT to może się zdarzyć, że urząd skarbowy każe zapłacić podatek VAT, ale tylko w sytuacjach, jeśli składki członkowskie są faktycznie zakupem jakiejś usługi (zgodnie z art. 5 ustawy o podatku od towarów i usług opodatkowane są m.in. odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju).

Potrzebujesz pomocy w innej formie? Masz konkretne pytanie?
Poniedziałek-piątek 9:00-13:00
Do wypełnienia na stronie
Poniedziałek-piątek 9:00-17:00
Komentarze
Redakcja www.ngo.pl nie ponosi odpowiedzialności za treść komentarzy. Przedruk, kopiowanie, skracanie, wykorzystanie tekstów (lub ich fragmentów) publikowanych w portalu www.ngo.pl w innych mediach lub w innych serwisach internetowych wymaga zgody Redakcji portalu.